On bes yasindaydim. Birkac yazdir oldugu gibi, o yaz da Özdere'de tatildeydim. Sakin, sessiz, denize girerek, keyif yaparak gecen gunler...
Bir gun, yasadigim surece icimi acitacak bir sey oldu. Bizim sokagin tam karsisina denk gelen tepede yangin cikti. Saatlerce yandi o yemyesil tepe. Sonra yangin, sihirli bir degnek degmis gibi, sagdaki ve soldaki tepelere sicramadan sönduruldu. Denizi en iyi gören tepe yanmis, diger tepeler "kurtarilmisti".O bölgenin sakinleri olarak neler oldugunun farkindaydik elbette. Nitekim son zamanlarda Turkiye'de cikan yanginlarin hepsinin sebebi ayniydi ve bir muteahhit ile belediye, elbirligiyle bizi hakli cikardilar. O guzelim tepeyi cirkin, simetri kaygisi bile gutmeden, alelacele yapilmis "ev"lerle doldurdular.
Bu travmatik göruntu yuzunden olsa gerek, o yazdan sonra nerede bir orman ya da yesil alan görsem, gözlerim hemen yanmis bir bölge aradi. Sanki ikisi birbirine aitmis; normal olan buymus gibi...
Dört yil sonra bir bahar gunu Istanbul'dan Stockholm'e giden bir ucaktayim. Inise gecerken asagi baktigimda gördugum manzara nefes kesici. Her yer alabildigine yesil, onlarca göl ve bitmek bilmeyen ormanlarla kapli.
Aliskanliktan, gözlerim yanik, kurak bir yerler ariyor ama yok iste. Stockholm'den Isvec'in orta bölgesi Värmland'a yaptigimiz araba yolculugu sirasinda da buyulenmis gibi manzarayi segrediyorum. Uc yuz elli kilometrelik yol boyunca, otoyoldan da gecsek, tali yollardan da; manzara hep ayni: Alabildigine yesil !
O gunden beridir Isvec'te yasiyorum. Yuzölcumunun yarisindan fazlasi orman olan, 96.000 göle sahip bu ulkede doga, hayatin buyuk bir parcasi. Buyuk sehirlerin merkezi de dahil olmak uzere, bir kac dakika yuruyusten sonra kocaman bir ormanin icinde bulabilirsiniz kendinizi. Cunku bu ulkenin sanayilesme hikayesinin bas aktöru bile orman. Ormandan elde edilen urunler en buyuk gelir kaynaklari arasinda yer alirken, insanlar da bos zamanlarini gecirmek icin ormani tercih ediyorlar. Ya yuruyusteler,ya piknikte, ya da orman icindeki bir gölde balikta. Kisacasi insanlarin dogayla hem maddi, hem manevi baglari cok guclu.
Kuresel isinma ve cevre konularinin siddetle gundemden dusmedigi, surekli birinci sayfa haberi olarak karsimiza ciktigi dönemde (evet Isvec'te gercekten böyle bir dönem gecirdik) gunluk bir gazetede tam sayfa bir ilan vardi. Devasa harflerle "Cevreye yarariniz olsun istiyorsaniz, daha cok kagit harcayin" yaziyordu. Herkesin bildigi gibi ormanlarin asiri tuketilmesinin önune gecebilmek icin kagit vb urunlerin hesapli kullanilmasi gereklidir. Ama bu ulke istisnaymis. Ben ve benim gibi bilmeyenler, bu reklam sayesinde ögrenmis olduk. Nedenini reklamin devamindaki yazi acikliyor : "Ilgili kanun der ki: Kesilen her agacin yerine ayni turden iki yeni agac dikilmesi zorunludur. Iste bu yuzden Isvec'te 1950'lerden beri orman alanlari iki katina cikti".
Reklami veren, Isvec'in en buyuk kagit fabrikalarindan biri ve reklam elbette ki kar amacli. Fakat reklamda isaret edilen gercekler, bir ulkenin, sanayilesmis olmasina ragmen dogal kaynaklarini nasil korudugu hakkinda fikir veriyor. Dogadan aldigini fazlasiyla geri vermenin, ekmek yedigin tekneye ihanet etmemenin muhtesem sonuclarini paylasiyor.
Umarim Turkiye'de de artik, doganin efendisi degil, ancak ve ancak bir parcasi oldugumuzun ve ondan caldigimiz herseyi , aslinda kendimizden caldigimizin farkina variriz. O bizi uyudugumuz tatli uykudan, aci bir sekilde uyandirmadan…
